libnetwerk
Deze week gaf de minister van financiën, Wouter Bos, in een TV interview een duidelijke hint over Zalm's rol in de DSB affaire. Mocht het lopende onderzoek negatief voor Zalm uitpakken, dan, zo stipte Bos aan, zou dit consequenties voor Zalm's positie als bestuursvoorzitter van ABN betekenen. Kent men de mores van de bankenwereld, waar Zalm van meet af aan sceptisch gezien werd en sinds zijn mogelijke rol in het voorveld van de DSB perikelen al als aangeschoten wild gold, is de uitlating van Bos quasi als doodsteek te beschouwen.
Nu is de houding tegenover de financiële wereld en hun topmannen in het bijzonder sinds de financiële crisis uiterst negatief geworden en worden zij als hoofdverantwoordelijken geacht voor alle ellende. De werkelijkheid is aanzienlijk complexer en in verschillende grote landen hebben eerst de politiek en de toezichthouders het onverantwoord handelen van delen van deze financiële spelers mogelijk gemaakt en zelfs bevorderd. Desalniettemin is bankieren een complex vak waarvoor een lange praktijkervaring om alle facetten te beheersen, nodig is. Hier ligt het zwakke punt van Zalm.
In Nederland is ondertussen een bestuurdersreligie ontstaan. Politiek getinte bestuurders worden na beëindiging van hun politieke carrière tot bisschoppen van deze religie gebombardeerd en men vindt hen plotsklaps terug op vitale posities waar zij zonder noemenswaardige ter zake deskundigheid en alleen op grond van hun vermeende bestuurservaring benoemd worden.
Zo haalde Scheringa Zalm bij zijn DSB binnen om zijn imago als underdog in de bankierswereld krachtig op te waarderen. Zalm kende de bankierswereld alleen van afstand, verder niet. Het operationele deel moet ook voor hem vrijwel een gesloten boek zijn geweest.
Na zijn vrij korte gastrol bij DSB werd hij in een klap tot de eerst verantwoordelijke bestuurder van de ruïnes van een middelgrote bank gebombardeerd. Hij was per slot van rekening een eminent bestuurder. Ten tijde van zijn benoeming liepen er al onderzoeken van AFM en DNB, respectieflijk beschikten deze tenminste over aanwijzingen, dat niet alles volgens het boekje liep bij DSB. Dit geldt ook voor de benoeming van (nu voormalig) DSB commissaris Ed Nijpels tot bestuursvoorzitter van het ABP, een van de grootste pensioenfondsen ter wereld.
De rol van de overheid in het ABN/Fortis complex, vanaf de uitverkoop in meerdere onderdelen, via de quasi onteigening inclusief een fikse ruzie met ons buurland België naar nu de haperende wederopbouw, is vriendelijk gezegd tenminste dubieus te noemen.
Na de uitlating van Bos, heeft Zalm, onafhankelijk van de uitkomst over zijn verwikkelingen in de DSB aangelegenheid, slechts een keus om enerzijds de eer aan zich zelf te houden en anderzijds de toekomst van ABN niet te belasten, namelijk onmiddellijk aftreden als bestuursvoorzitter.